Czynności prawne
Przeprowadzając klasyfikację zdarzeń prawnych wyróżniliśmy jako jeden z ich rodzajów czynności prawne. Czynnością prawną nazywamy czynność zmierzającą do wywołania skutków prawnych, poprzez złożenie odpowiedniego oświadczenia woli. Czynnością prawną jest na przykład złożenie oferty, sporządzenie testamentu, zawarcie lub wypowiedzenie umowy.
W każdej czynności prawnej koniecznym jej elementem jest oświadczenie woli. Oświadczeniem woli nazywamy uzewnętrzniony przejaw woli wywołania określonych skutków prawnych. Wola może być wyrażona nie tylko za pomocą słów, lecz przez każde zachowanie się, które ujawnia wolę w sposób dostateczny (np. przez potakujące skinienie głową).
W czynnościach takich, jak złożenie oferty czy sporządzenie testamentu, występuje oświadczenie woli tylko jednej osoby. Czynności takie nazywamy jednostronnymi. Ogromna jednak większość czynności prawnych, zwanych umowami (lub czynnościami dwustronnymi), dochodzi do skutku w drodze złożenia zgodnych oświadczeń woli dwóch stron.
Dokonując czynności prawnej składający oświadczenie zmierza do wywołania skutków prawnych. Działa więc z zamiarem wywołania określonych konsekwencji w sferze prawnej. Treść złożonych oświadczeń przesądza o zakresie wywoływanych skutków prawnych. Jednak czynność prawna wywołuje nie tylko skutki w niej wyrażone, lecz również te, które wynikają z ustawy, z zasad współżycia społecznego i z ustalonych zwyczajów. Typowym przykładem skutku wynikającego z ustawy jest odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu rękojmi za wady rzeczy sprzedanej. Sprzedawca ponosi taką odpowiedzialność z mocy ustawy, choćby zawierając umowę jej nie przewidywał i choćby nie miał zamiaru wywołania takiego skutku prawnego.
Oświadczenie woli, będące koniecznym elementem każdej czynności prawnej, nie zawsze jest elementem wystarczającym do wywołania skutków prawnych. Istnieją czynności prawne, które oprócz oświadczenia woli zawierać muszą inne jeszcze elementy. Jeżeli na przykład strony chcą umocnić zawarcie umowy zadatkiem, konieczne jest prócz oświadczenia woli faktyczne wręczenie zadatku przy zawieraniu umowy.
Oświadczenie woli składa się zwykle innym osobom. Między osobami obecnymi oświadczenie jest złożone z chwilą ujawnienia tej woli w sposób dostateczny. Jeżeli składane jest ono osobie nieobecnej (np. listownie) uważa się je za złożone, gdy doszło do drugiej strony w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią (w naszym przykładzie, gdy list został jej doręczony).
Leave a Reply
You must be logged in to post a comment.
